سيد صادق سجادى
22
تاريخ برمكيان ( فارسى )
1 - مهمترين ويژگيهاى دستورى و رسم الخط كه بيشتر در نسخهء اساس ديده مىشود اينهاست : - « كه » موصول و ربطى همه جا به صورت « كى » آمده ؛ - « ك » به جاى « گ » ، و « ب » به جاى « پ » ؛ - « هاء » غير ملفوظ در جمع حذف شده است ، مانند : جامها ( جامهها ) ، خانها ( خانهها ) ، انديشها ( انديشهها ) ؛ - اعداد مركب را در غالب مواضع ، جدا نوشته است ، مانند : دو صد ( دويست ) ، سه صد ( سيصد ) ؛ - با آنكه در زبان فارسى عدد و معدود ، مطابقت ندارد ولى در متن حاضر گاه براى عدد بالاتر از يك يا عدد مبهم ، معدود را به صورت جمع آورده است مانند : نه پسران ، چندين پادشاهان ؛ - گاه براى اسم جمع ، فعل مفرد به كار برده است مانند : « خلق انگشت حيرت به دندان گرفت . » - همه جا صورت فعل « گذارد » را به جاى « گزارد » به كار برده است ، مانند : نماز گذارد ؛ - در غالب مواضع ضمير « او » براى غير ذوى العقول آمده است ؛ - « ياء » وحدت و نكره در اسامى مختوم به هاء غير ملفوظ همه جا به صورت « ء » آمده است ، مانند : خانهء ( خانهاى ) ؛ - « ياء » وحدت و نكره در بسيارى مواضع با عدد « يك » جمع شده است ، مانند : يك حديثى ، يك قصرى . - كاربردهاى حروف اضافه : تقريبا هميشه به جاى حرف « به » از « در » استفاده كرده ، مانند : « بر سبيل تعجيل در بغداد بفرستد » ؛ « برمك در دمشق رسيد » ؛ « در » به جاى « با » ، مانند : « از وقت آدم عليه السلام . . . هيچ بنده و چاكرى در محارم خداوندگاران وصلت نكردند » ؛ « در » به جاى « بر » يا « از » مانند : « سرّى بگويد كه در آن جعفر برمكى واقف نباشد » ، « فرجى رومى با آستر سمور در پشت داشت » ؛